تبلیغات
دریــچــه ای به داســـتان و نــقــــد - نقد مجموعه داستان "من یک مقتولم "از نظرگاه مکتب فرانکفورت / فرحناز علیزاده
 
دریــچــه ای به داســـتان و نــقــــد
برداشت از مطالب این سایت بدون درج وبلاگ «دریچه ای به داستان و نقد» غیر اخلاقی و غیرقانونی است و پیگرد قانونی دارد.
                                                        
درباره وبلاگ

فرحناز علیزاده
نویسنده مجموعه داستان«سر سبیل هایت را نجو» نشر مروارید بهار 96
مدرس داستان نویسی دوره مقدماتی و پیشرفته در فرهنگسرای ملل؛خانه فرهنگ عظیمی(روزهای چهارشنبه هر هفته) . منطقه 1. به مدت دو سال/ برقراری نشست های نقد و معرفی کتاب در کتابخانه عظیمی
برپایی نشست های نقد و معرفی کتاب در منطقه3 . کتابخانه دکتر علی شریعتی. و فرهنگسرای رسانه هر 15 روز یکبار
دبیر کانون داستان امروز ملل در فرهنگسرای ملل. بوستان قیطریه. 96
مدرس عناصر داستان نویسی در فرهنگسرای امید. روزهای 5 شنبه هر هفته. همراه با ارائه مدرک برای هر ترم و چاپ داستان دوستان درماهنامه( مدت 2 سال)
نویسنده مجموعه داستان «آقای قاضی چه حکمی می‏دهید؟» نشر گل آذین سال 91
مجموعه داستان مکاشفه‏ چاپ اول مهر 92، نشر قطره/چاپ دوم دی 92
رتبه دوم نقد در جشنواره اصفهان
مدرس کارگاه داستان نویسی در فرهنگسرای و برگزاری نشست های نقد کتاب(به مدت6 سال)
مدرس کارگاه داستان و مکاتب ادبی در فرهنگسرای خاوران به مدت 3 سال
مدرس انواع نقد ادبی(نقد سنتی، فرمالیسم، روان شناسی، جامعه شناسی، ساختارگرایی ...) در فرهنگسرای خاوران
مدرس عناصر داستان در فرهنگسرای امید (قسمت آموزش )
برقراری نشست های نقد ادبی در خانه کتاب و فرهنگسرای فردوس، اخلاق، آفتاب، خاوران و... در سال 93
برگزاریبیش از ده ها نشست نقددر خانه کتاب
چاپ مقاله ی روان شناسی از فروید تا لاکان در کتاب عیار نقد(خانه کتاب) سال 1388
چاپ مقاله ساختارگرایی در کتاب عیار نقد (خانه کتاب) سال 1389
رتبه دوم مسابقه داستانی نویسندگان جوان کانون ادبیات ایران
برگزیده داستانی در جشنواره زاهدان
برگزیده داستانی در جشنواره بانه
رتبه دوم داستانی در فرهنگسرای اشراق
مدرس کلاس داستان نویسی پژوهشگاه دانش آموزان رشد سال 88
داور جشنواره هدی در سال 88
منتقد کتب دشت سوزان ، رولفو / تنهایی پر هیاهو،بهومیل هرابال، و....... در سرای اهل قلم
اجرای متعدد برنامه رادیویی : نقد کتاب.درباب زنانه نویسی/ نقد روان شناختی فروید و...
داور افتخاری داستان های چراغ مطالعه در سال 89
داور داستان های مسابقه طرح ترافیک/ سال 89
مدرس مکاتب ادبی عناصر داستان در فرهنگسرای خاوران در سال 89/90
داور مرحله دوم درجشنوراه لیراو سال90
مدرس کارگاه روزنه ای به کتاب و برگزاری نقدکتاب در فرهنگسرای اخلاق 90
بحث و بررسی مسائل گوناگون ادبی و نقدی در برنامه باغ آینه سال 90
برگزیده ی جشنواره نقد با مقاله« زنان در انتظار» در سال 90
داور جشنواره لیراو در سال 90
داور جشنواره ادبی هفت اقلیم در سال 91
دانش آموخته دوره 24 جلسه ای نقد ادبی شهر کتاب/ دکتر امیر علی نجومیان
دانش آموخته جلسات آشنایی با میشل فوکو و عقایدش( 12 جلسه) در شهر کتاب سال 90
دانش آموخته جلسات ( 12 جلسه) نظریه روایت در شهر کتاب، استاد نجومیان، سال 91
دانش آموخته دوره سه ساله نقد ادبی در کانون اندیشه جوان و دارنده مدرک و امتیاز برتر دانشجویی در این دوره
دانش آموخته دوره های حوزه هنری آرژانتین(رمان مدرن و پست مدرن)(دکتر حسین پاینده)
دانش آموخته دوره های نشانه شناسی ساختارگرا ( شهر کتاب، دکتر حسین پاینده)

مدیر وبلاگ : فرحـــــناز علـــــیزاده
مطالب اخیر
پیوندهای روزانه
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
( البته نا گفته نماند که این متن زحمت خانم فاطیما فاطری از چکیده صحبتهای من در نشست است)
ممنون از ایشان و دوستان در کاشان

"ادبیات باید بیش از هر فعالیت دیگری از پس بیان انگاره های جهانی برآید. "

"منتقد رومانیایی لوسین گلدمن"

رابطه ادبیات با ایدئولوژی در هنر این است که بتواند آگاهی اجتماعی را ارتقاء دهد. تضادهای اجتماعی ،مقبولیت یا رد شدن شخصیت ها را در جایگاه اجتماعی، تاثیر اجتماع بر زندگی انسان  و تاثیر انسان بر انسان و تاثیر محیط بر شخصیت را نشان دهد. این که از چه زاویه ای شخص محصول اجتماع است یا اجتماع چگونه بر روی او تاثیر می گذارد و تاثیر می پذیرد یا چگونه ارزش های فرهنگی و اقتصادی و ایدئولوژیک را زیر سوال می برد ، اثر چه مخاطبی را با چه جایگاه اجتماعی مد نظر دارد . متن تا چه حد به رئالیزم عینی بدون ذهنیت وفادار است . شخصیت های اثر تا چه اندازه سعی در فائق آمدن  بر سلطه تحمیل شده دارند؛ منفعل اند یا فعال. پیروز اند یا شکست خورده . با این توضیح گفته جورج لوکاچ منتقد مجارستانی، را در نظر می گیریم که گفته متن باید قابلیت انعکاس اوضاع و احوال تاریخی را داشته باشد و امور جامعه را ارزیابی کند. حال باید پرسید یک اثر چگونه تضادهای طبقاتی- اجتماعی را ترسیم می کند؟ یا چگونه شخصیت های اثر بر سلطه تحمیل شده فائق می آیند؟ آیا در برابرش فعال اند یا منفعل ؟

با این نگاه  و بر اساس زاویه دید، نقد مجموعه داستان "من یک مقتولم" فاطیما فاطری را می گذاریم بر پایه جامعه شناسی و مکتب فرانکفورت. ایدئولوژی که جامعه بخواهد به افرادش تزریق کند منجر به انسان تک ساحتی ،کالا شده ، یک لاسازی شده ،  انبوه سازی شده ، بیگانه سازی شده و کم رمق درخردگرایی می شود . به گفته تئودور ادرنو "بین روان انسان ، اقتصاد ، جامعه یک حالت دیالکتیک وجود دارد"با این توضیح داستان های این مجموعه را باید معطوف کنیم  به تبیین و تحلیل جنبه هایی از واقعیت اجتماعی ، ناسازگاری شرایط حاکم و نقد مناسبات موجود اجتماع  و انتقاد از جنبه های گونان گون زندگی اجتماعی و فکری و در عین حال نشان دادن روابط قدرت در چار چوب پدیده های فرهنگی .

 در داستان های خانم فاطری نسبت تضادهای طبقاتی – اجتماعی فعال نیست و منفعل است ؛ آدم های داستان ها حرکت می کنند تا به هدف برسند ولی در نهایت از حرکت و هدف باز می مانند. شخصیت های اثر بر سلطه تحمیل شده فائق نمی آیند و درخردگرایی کم رمق اند. در داستان ها ما با آدم های تک ساحتی روبه رو هستیم که تاثیر جامعه بر آن ها سنگینی می کند اگر تفکر غالب جامعه باعث ساخت هویت فردی ست، فرهنگ عامه مازاد بر این انفعال است . شخصیت ها در شرایط و موقعیت ها یا گردن می نهند یا تعارض می کنند و یا در منظر یک فرد از جامعه یا خانواده دچار عدم قدرت و تصمیم گیری می شوند .

 اگرچه در چند داستان این مجموعه با شوک پایانی روبه رو می شویم که خوشبختانه کم است مثل"دودوتا چهارتا نیست"و"دیاله"درکل شخصیت های داستانی عمل کردشان ناشی از جایگاه اجتماعی شان در جامعه است .

در  "یک یک به نفع هیچ"  با کم رمقی در فرد گرایی و تداخل ناخودآگاه شخصیت روبه رو هستیم. به قول لوسین گلدمن ،این اقتصاد است که یک سری ساختارهای ذهنی و گروهی اجتماعی را می سازد در این داستان عدم استقلال مالی و نادیده گرفته شدن جایگاه زن  منجر به مونولگی بین او و جنین سقط شده می شود.

در " فردا که صدف ها را بچینی " شخصیت داستان در مقایسگی  راوی ، بین پدر و همسرش منفعل است این انفعال در عملکرد و نگاهش به این دو شخصیت به خوبی دیده می شود .

در "بوفالو" ،"کتونی ها وشبرو ها "موقعیت دانشجوی جامعه امروز است .

" سوسک ها چه کم از شاپرک ها دارند"فردگرایی انتقادی ست. چیزی را راوی دوست دارد( سوسک ها)  که  دیگرانی (خانواده و جامعه ) دوست ندارند .

در "ایروبیک  "چالش کشیدن موقعیت است که اتفاقی درگذشته موقعیت حال راوی را به چالش می کشد.

در مجموعه داستان "من یک مقتولم "روایت گرانی از دو جنس مرد و زن داریم ( راوی مرد درچهار داستان و راوی زن در هشت داستان) در زاویه دیدهای (اول شخص ،دوم شخص، سوم شخص ، مونولوگ ؛درونی و بیرونی و آشنایی زدایی در زاویه دید) در موقعیت های متفاوت، در انواع تیپ ها و شخصیت ها که بن مایه ی مشترک اکثر آن ها مرگ ست .

تمام داستان ها به جز "من یک مقتولم" که شگفت راوی ست همگی رئال اند و تا حدی به رئالیزم عینی و ذهنی وفادار؛ چه درجایگاه شخصیت چه در مکان و زمان هایی که آدم های داستان قرار داده می شوند تا قابلیت این را پیدا کنند که اوضاع و احوال خود و جامعه را انعکاس دهند.

اگر داستان را در دو شاخه ی ؛ شخصیت و ماجرا بررسی کنیم ؛ در این مجموعه ، ما داستان شخصیت داریم در"فردا صدف ها را که بچینی"، " ویرجنیاوولف در اتاق نشیمن "،  " من یک مقتولم"،  " سوسک ها چه کم از شاپرک ها دارند"،  " زردها وسفید ها "،  " سوسک ها چه کم از شاپرک ها دارند " .

داستان  ماجرا  و شخصیت در "جایی همین نزدیکی" ،" کتونی ها و شبروها"،"نگویید که نمانم"،  "سوسک ها و هزارپاها .





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :




یکشنبه 23 مهر 1396 09:12 ق.ظ
سلام عزیزم وبلاگ خیلی قشنگی دارید آیا دوست داری وبلاگت را به هزاران كاربر اینترنت معرفی كنید

همین امروز لینك خود را ثبت كنید تا 1000 بازدید رایگان فقط تا آخر سال دریافت كنید
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.